Tìm kiếm Blog này

Thứ Năm, 26 tháng 9, 2013

Thị trường bất động sản: “Không tránh né được” thực tế về sở hữu đất đai

==> Thị trường bất động sản: Quy hoạch phân khu, nhiều dự án rơi vào bế tắc

Thảo luận về dự thảo sửa đổi Hiến pháp 1992 và dự án Luật Đất đai (sửa đổi) tại hội nghị đại biểu Quốc hội chuyên trách ngày 25/9, những băn khoăn về sở hữu đất đai thêm một lần được đặt ra.

Vấn đề sở hữu đất đai đang còn nhiều góc nhìn trái ngược.
Trong lời phát biểu khai mạc, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng nhấn mạnh, hội nghị cần phải tạo ra một sự đồng thuận cao nhất để có thể thông qua Hiến pháp và dự thảo luật đất đai (sửa đổi) tại kỳ họp thứ 6 sẽ khai mạc cuối tháng 10 tới đây.

"Cả hai vấn đề đều hết sức hệ trọng, liên quan đến quá trình thúc đẩy sự phát triển của nước ta và giải quyết các vấn đề vướng mắc về kinh tế - xã hội, đời sống của người dân", Chủ tịch nói.

Một trong những vấn đề đặc biệt quan trọng cần tập trung thảo luận tại Hiến pháp được Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh là việc thu hồi đất đai đối với tổ chức, cá nhân trong những trường hợp thật cần thiết do luật định, vì lợi ích quốc phòng, an ninh, vì lợi ích quốc gia, công cộng và phát triển kinh tế.

Kết nối giữa Luật Đất đai và Hiến pháp, đại biểu Đỗ Văn Đương, Ủy viên Ủy ban Tư pháp của Quốc hội cho rằng “cho dù có sở hữu tư nhân hay sở hữu toàn dân thì sở hữu toàn dân vẫn là tuyệt đối, sở hữu tư nhân vẫn phải phục tùng một cách tuyệt đối, cho nên bất kỳ quốc gia nào thu hồi đất làm lợi ích công cộng với quốc gia thì đương nhiên cá nhân phải chấp hành”.

Nhất trí với phương án thu hồi đất để phát triển kinh tế - xã hội, đại biểu Đương nhấn mạnh, sở hữu toàn dân không có tội lỗi gì, còn thực tế hiện nay dân thắc mắc nhất chính là việc khi thu hồi đất thì đền bù, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng, tái định cư có nhập nhằng , không công bằng, có bất công, có tham nhũng, đưa người dân đến cơ cực.

Góp ý về Luật Đất đai, Phó trưởng đoàn đại biểu Quốc hội Tp.HCM Trần Du Lịch phản ánh băn khoăn của cử tri về quy định sở hữu đất đai toàn dân.

Vị đại biểu có “thâm niên” ba khóa tham gia Quốc hội này kể, năm 1993 tham gia làm Luật Đất đai đã thấy người sử dụng đất có 5 quyền: quyền chuyển nhượng, quyền để thừa kế… đó là quyền định đoạt của người chủ sở hữu. Đến 2003 mở rộng 5 quyền ra thành 7-8 quyền và đến bây giờ ta thừa nhận quyền đó là quyền tài sản.

“Quan điểm của tôi đất đai là tài nguyên, là lãnh thổ sở hữu toàn dân, không trái nghị quyết của Đảng, nhưng đất đai đã đầu tư từng miếng, từng mảnh mục đích khác nhau thì trên thực tế nó đã đa sở hữu rồi. Đây là vấn đề thực tế chúng ta không tránh né được, tránh né là không giải quyết được vấn đề đất”, ông Lịch phát biểu.

Cũng góp ý về đất đai, đại biểu Bùi Đức Thụ, Ủy viên Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội bày tỏ sự chia sẻ và đồng tình cao với ý kiến của đại biểu Trần Du Lịch.

"Xung quanh vấn đề này đòi hỏi phải giải quyết căn cơ vấn đề, từ vấn đề sở hữu. Theo Luật Dân sự và các luật hiện hành thì chúng ta đã giao đến 7 - 8 quyền cho dân và khái quát hóa nó lại thì toàn bộ quyền sử dụng, quyền định đoạt đã giao cho người sử dụng đất đối với đất ở. Trong khi đó quyền chiếm hữu vẫn khẳng định về nhà nước thì tôi cho việc đó là không tương thích", ông Thụ phân tích.

Vẫn theo đại biểu Thụ thì với chủ trương xây dựng phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, trong đó có thị trường bất động sản, nhưng vẫn duy trì sở hữu toàn dân thì không có sự tách biệt về sở hữu. Vì muốn trao đổi, chuyển nhượng, trước hết phải chủ sở hữu của sản phẩm mình thì mới có quyền chuyển nhượng, trao đổi.

Ông Thụ cũng nêu thực tế, từ khẳng định đất đai là sở hữu toàn dân do nhà nước thống nhất quản lý dẫn đến tình trạng nhà nước trong khi thu hồi đất là quy định giá, trong quy định đó là quyết định phải áp chế và trong điều kiện lợi ích của dân, nhất là giá cả đối với đất đai quy định hiện nay không phù hợp thực tiễn đã dẫn đến mâu thuẫn về lợi ích, dẫn đến sự phản kháng lại của một bộ phận dân.

“Tôi cho đây là một vấn đề lớn mà chúng ta cần bàn một cách nghiêm túc”, ông Thụ đề nghị.

Cập nhật thêm tin tức về thị trường bất động sản tại đây

Thứ Tư, 25 tháng 9, 2013

Thị trường bất động sản: Quy hoạch phân khu, nhiều dự án rơi vào bế tắc

==> Thị trường bất động sản: Giá đền bù đất - câu chuyện chưa có hồi kết

Có quy hoạch phân khu, nhiều dự án được tiếp tục triển khai sau một thời gian dài tạm dừng để chờ đợi. Thế nhưng, trái với dự đoán ban đầu, nhiều dự án gần như “im hơi lặng tiếng” do chủ đầu tư lo ngại phản ứng của khách hàng trước những xáo trộn, khi dự án bị điều chỉnh quy hoạch.

Một con đường theo quy hoạch cũ được tỉnh Hà Tây phê duyệt là đường trục chính của dự án. Thế nhưng, theo quy hoạch phân khu khi sáp nhập vào Hà Nội thì con đường này sẽ phải điều chỉnh sang vị trí khác để khớp nối hạ tầng với các dự án bên cạnh.

Với phương án này, một loạt các dãy liền kề trong dự án sẽ phải mất đi để dành cho việc xây đường. Trong khi đó nhiều vị trí thuộc dự án đã được chủ đầu tư ký hợp đồng bán cho người mua nhà từ nhiều năm trước. Sẽ trả lời như thế nào với những người mua nhà đang là vấn đề không hề đơn giản với những dự án nằm trong diện bị điều chỉnh theo quy hoạch phân khu đợt này.

 Con đường nằm trong quy hoạch phân khu
Chị Hiền, một người mua nhà tại một dự án ở huyện Hoài Đức cho biết, chiếu theo quy hoach phân khu thì con đường trước măt nhà chị phải điều chỉnh mở rộng từ 42-60 m. Như vậy, nhà chị  "bỗng dưng" bị mất mấy chục m2, trong khi chủ đầu tư lặng thinh chưa có hướng giải quyết gì.

Không chỉ bị ảnh hưởng bởi các tuyến đường, nhiều dự án còn bị rơi vào quy hoạch vùng đệm cây xanh. Nhiều dự án phải bổ sung thêm trường học trong khi dự án đã bán hết và chuẩn bị bàn giao nhà cho khách hàng. Có những dự án bị mất đất nhiều quá, không có đất để trả cho khách hàng đã nghĩ ra cách điều chỉnh quy hoạch bằng việc biến hết công viên thành nhà ở khiến mật độ san sát.

Đạị diện UBND Huyện Hoài Đức cho biết, khi quy hoạch phân khu được công bố, phần lớn các dự án trên địa bàn đều trong diện phải điều chỉnh. Có dự án bị ảnh hưởng nhiều, dự án bị ảnh hưởng ít nhưng tình trạng chung là phần lớn các dự án trên địa bàn vẫn chưa liên hệ với địa phương để tiếp tục triển khai.

Sau khi quy hoạch phân khu được công bố, giá đất tại các dự án bị ảnh hưởng lớn bởi quy hoạch đã giảm tới 50%, thậm chí có nơi giảm tới 70%. Nhưng cũng không phải là dễ bán. Giới BĐS lý giải về sự sụt giảm này là do người mua lo ngại về những tranh chấp, kiện tụng phát sinh trong thời gian tới.

Cập nhật thêm tin tức về thị trường bất động sản tại đây

Thị trường bất động sản: Giá đền bù đất - câu chuyện chưa có hồi kết

==> Thị trường bất động sản: Mối nguy từ chung cư

Cái khó của GPMB là giá đất thị trường và khung giá của nhà nước chênh lệch nhau quá lớn, nhất là ở Hà Nội.
Hầu hết khiếu nại của những người có đất bị thu hồi liên quan đến mức giá đền bù. Cái khó của những người làm công tác GPMB là giá đất thị trường và khung giá của nhà nước chênh lệch nhau quá lớn, nhất là ở Hà Nội. Trong khi đó, quy định phải xác định “đất ở sát giá thị trường”. Và đem ra thực tế mới thấy không dễ  áp dụng, bởi giữa người dân và chính quyền đang tồn tại nhiều cách hiểu  khác nhau.
Khoảng cách
Báo cáo của các quận, huyện cho thấy, khiếu nại về giá đền bù đang xảy ra ở hầu hết các dự án trên địa bàn Hà Nội.
Mặc dù đã có quyết định thu hồi đất từ năm 2008, nhưng đến nay phần đất ở của 114/288 hộ thuộc “hoa thị đảo cỏ” thuộc cụm dân cư số 7, phường Phú Thượng, quận Tây Hồ trong dự án xây dựng cầu Nhật Tân vẫn chưa bàn giao mặt bằng vì khiếu kiện gay gắt. Theo người dân ở đây, mức đền bù đất ở quá thấp, không ít diện tích được bồi thường chỉ bằng 1 phần 10 so với thực tế giao dịch trên thị trường.
Phần đất nông nghiệp thuộc dự án vành đai 2 chưa bàn giao do vướng mắc giá đền bù
Dự án tuyến đường nối cầu Nhật Tân với sân bay quốc tế Nội Bài qua địa phận huyện Sóc Sơn được khởi công tháng 9/2011, dự kiến hoàn thành tháng 12/2014, nhưng hiện vẫn còn 348 hộ có đất thổ cư chưa hoàn thành giải phóng mặt bằng. Nhiều hộ ở các xã Mai Đình, Tiên Dược cho biết, mức đền bù cho dân không sát giá thị trường. Mỗi mét vuông sát mặt đường dao động từ 15-20 triệu đồng/m2, nhưng thành phố chỉ áp giá đền bù chưa đến 2 triệu đồng/m2; mức giá hỗ trợ di dời nhà cửa chỉ bằng 1/10 so với thực tế, do vậy, hàng trăm hộ dân chưa đồng thuận.
Theo kế hoạch Dự án xây dựng quốc lộ 3 mới Hà Nội - Thái Nguyên sẽ hoàn thành giải phóng mặt bằng trong tháng 5/2013, nhưng đến nay mới chỉ xong phần diện tích thuộc địa phận Đông Anh. Gần 2,4 ha đất trên địa bàn huyện Gia Lâm và Sóc Sơn sẽ còn tiếp tục kéo dài do dân kiến nghị nâng giá đền bù và việc cơ quan chức năng phải “xác định giá đất ở sát với thị trường” tại địa phương đang gặp không ít vướng mắc.
Xác định “giá đất ở sát với thị trường”, theo Luật sư Nguyễn Văn Hải, Đoàn Luật sư Hà Nội: “Đó là quy định hợp lý nhưng vướng mắc lớn nhất thời gian qua chính là khung giá đất do UBND thành phố ban hành còn quá thấp so với thực tế. Mặt khác, phần lớn những người mua bán, chuyển nhượng đất thường “lách luật”.
Luật sư Nguyễn Văn Hải nói: “Định giá chính xác theo giá thị trường là khó, nhưng không phải không làm được. Điều luật quy định rõ, giá thị trường là giá thực tế người ta mua bán, chuyển nhượng với nhau và để định giá biết khu vực này giá bao nhiêu là không khó. Tuy nhiên, thực tế khi làm thủ tục trước bạ người ta không khai giá thật. Về thực tế biết là như thế, nhưng cơ sở pháp lý để đánh giá đúng giá là khó”.
Mâu thuẫn
Mấy năm qua, thị trường bất động sản đóng băng, các giao dịch gần như ngưng trệ. Cho dù nhiều quận, huyện đã ký hợp đồng với công ty tư vấn định giá, nhưng việc xác định giá đất ở thế nào cho phù hợp làm căn cứ đền bù đang gây lúng túng cho cơ quan chức năng và không dễ dàng thuyết phục người dân tại một số dự án.
GPMB đoạn Văn Cao - Tây Hồ kéo dài 6 năm nay vẫn chưa xong
Ông Nguyễn Đình Huệ, Giám đốc Văn phòng đăng ký nhà đất quận Hà Đông cho biết, khi người dân mua bán với nhau xảy ra ba tình huống gồm: Giá thấp hơn hoặc bằng giá quy định của nhà nước; Giá cao hơn gấp nhiều lần mức giá quy định và Diện tích đất nào đã có quy hoạch bao giờ cũng ảnh hưởng đến tâm lý người mua, kẻ bán nên giá cả “không biết thế nào” để xác định cho đúng. Nhiều trường hợp cán bộ bảo đúng, dân bảo sai nên không chịu nhận tiền, bàn giao mặt bằng.

Ông Nguyễn Đình Huệ nói: “Cái khó hiện nay để xác định được tiêu chí thế nào là giá sát giá thị trường trong điều kiện bình thường là rất khó. Thành phố hướng dẫn để các quận huyện chủ động, căn cứ vào mức giá do Ủy ban nhân dân thành phố ban hành hàng năm, nhân với hệ số K để đảm bảo quyền lợi cho người có đất bị thu hồi cả đầu đi và đầu đến. Tôi nghĩ phương án này khả thi hơn, và thuận lợi cho cả thành phố”.
Với đất nông nghiệp, ngoài mức bồi thường, người bị thu hồi đất có thể được hưởng hỗ trợ mỗi m2 trong hạn mức bằng 30% giá đất ở trung bình của ba tuyến phố trên địa bàn quận huyện. So với các địa phương khác, mức bồi thường và hỗ trợ ở Hà Nội đối với đất nông nghiệp khá cao, nhưng khoản hỗ trợ kinh phí chuyển đổi, đào tạo nghề cho nông dân cũng gặp không ít phiền toái, hàng trăm hecta đất nông nghiệp thuộc rất nhiều dự án chưa được bàn giao.
Dân kêu thiệt, khiếu nại chính quyền làm không đúng, cán bộ làm công tác giải phóng mặt bằng phân bua, đã áp dụng tất cả các quy định của thành phố. Ông Nguyễn Văn Duẩn, Trưởng ban đền bù và giải phóng mặt bằng quận Tây Hồ cho biết: Ngay khi có quy định mới về xác định lại giá đất ở, hàng trăm phương án bồi thường, hỗ trợ của quận phải làm lại, tốn rất nhiều thời gian.
Quyết định 02 ra đời ngày 7/1/2013 và có hiệu lực sau 10 ngày (tức ngày 18/1/2013). Trong đó điều 12 quy định rõ nếu giá bồi thường chưa sát với giá chuyển nhượng trong điều kiện bình thường điều chỉnh theo giá đó. Từ 18/1 đến nay tất cả các phương án điều chỉnh theo quyết định 02 đều dừng lại chưa phê duyệt phương án nào.
Thành phố Hà Nội đang “giải cứu” sự chênh lệch này bằng việc lấy mức giá đất quy định trong khung giá do thành phố ban hành hàng năm nhân với hệ số K cao hơn trước đây để chi trả đền bù đối với từng dự án. Đồng thời, thành phố cũng vận dụng chính sách thưởng tiến độ ở “mức linh hoạt có thể” cho những người chấp hành nghiêm túc yêu cầu của thành phố. Mặt khác sẽ xem xét bán nhà tái định cư theo nhu cầu cho từng người có hoàn cảnh cụ thể. Tuy nhiên, đó chỉ là giải pháp “nhất thời” nhằm tạo sự đồng thuận của người dân, đẩy nhanh tiến độ đối với các dự án đang chậm trễ giải phóng mặt bằng.
Một cán bộ có thâm niên về giải phóng mặt bằng chia sẻ, nếu chi trả cho dân thiếu một chút sau này có thể đề xuất bổ sung, còn nếu chi trả quá số tiền so với thực tế sẽ vi phạm pháp luật: tiền không thu hồi lại được, còn trách nhiệm sẽ thuộc về mình.

Cập nhật thêm tin tức về thị trường bất động sản tại đây

Thị trường bất động sản: Mối nguy từ chung cư

==> Thị trường bất động sản: "Siết" chặt thêm giấy phép xây dựng

Cư dân sống ở chung cư cần phải có ý thức giữ gìn môi trường sống của mình, tránh những tai họa đáng tiếc.
Mới đây, tôi đến thăm một người bạn ở chung cư 234 Phan Văn Trị (quận Bình Thạnh, TP.HCM) và nghe bạn than phiền về chuyện nhiều người sống ở chung cư rất cẩu thả, gây nguy hiểm cho người khác. Anh kể, chung cư thì cao, có nhiều hộ cứ ném rác bừa bãi từ trên cao xuống khiến người ở dưới lãnh đủ. Có lần một người đang đi dưới đường bị một vỏ lon bia bay từ trên trúng người nhưng may mắn anh này không bị gì. Nhiều lần ban quản trị chung cư nhắc nhở các hộ dân phải ý thức hơn, tránh quăng rác, đổ nước bẩn… xuống phía dưới nhưng tình trạng này vẫn chưa chấm dứt.
Nghe bạn kể tôi chỉ biết an ủi bạn cố gắng ngó trước ngó sau để tránh những rủi ro chứ không biết làm gì hơn. Tuy nhiên, từ ngày thăm bạn về, tôi lại nảy ra cái “tính xấu” là đi qua chung cư nào cũng ngó nghiêng xem chung cư ấy có an toàn không, môi trường sống thế nào. Và thực sự, tôi thấy lo cho một số người sống ở một số chung cư. Chẳng hạn, đi qua chung cư Ngô Gia Tự (quận 10) và một chung cư khác, tôi bắt gặp tình trạng người dân xả rác ngập giữa khoảng trống hai lô nhà khiến nơi đây rất dơ, tạo điều kiện cho ruồi muỗi phát sinh. Nhiều người dân nói với tôi là khu họ ở bị ô nhiễm vì rác, mùi hôi thối, làm ảnh hưởng sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là người già và trẻ em. Họ cũng kể tháng 8 vừa qua, nhà của một hộ trong chung cư đã cháy, thiêu rụi nhiều tài sản và làm cả chung cư hoảng hốt.
Tình trạng xả rác ở các chung cư cũ vẫn còn nhiều, gây ô nhiễm môi trường sống trong cộng đồng. Ảnh: HTD
Qua báo chí, tôi biết thêm là nhiều chung cư khác trong TP đang xuống cấp trầm trọng, người dân sống rất nguy hiểm. Tuy nhiên, đó là do chung cư xây dựng lâu năm, việc xuống cấp là do thời gian. Còn những nguy hiểm khác chính là do con người tạo ra như có hộ thì chứa nhiều vật liệu gây cháy, có hộ quên khóa gas, ngắt cầu dao điện khi đi làm... Do vậy, chính những người dân sống ở chung cư cần phải ý thức giữ gìn môi trường sống của mình để tránh những tai họa đáng tiếc.

Cập nhật thêm tin tức về thị trường bất động sản tại đây

Thị trường bất động sản: "Siết" chặt thêm giấy phép xây dựng

==> Thị trường bất động sản: Sở hữu chung cư trong 70 năm

Các hoạt động đầu tư xây dựng được thực hiện theo quy hoạch, kế hoạch và được kiểm soát chặt chẽ trên cơ sở tăng cường vai trò, trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng.

Giấy phép xây dựng sẽ là điều kiện để các chủ đầu tư khởi công công trình. Ảnh: Quang Hưng
Bộ Xây dựng vừa có tờ trình gửi Quốc hội giải trình các nội dung có liên quan đến Luật Xây dựng 2003 sửa đổi theo hướng bảo đảm cho các hoạt động đầu tư xây dựng được thực hiện theo quy hoạch, kế hoạch và được kiểm soát chặt chẽ trên cơ sở tăng cường vai trò, trách nhiệm của cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng.
Theo tờ trình của Bộ Xây dưng, Luật Xây dựng (2003) đã có quy định cụ thể về cấp phép xây dựng.
Tuy nhiên, những nội dung, yêu cầu trong giấy phép xây dựng còn chưa đủ để đảm bảo kiểm soát việc xây dựng công trình theo giấy phép được cấp, đáp ứng các yêu cầu về sự phù hợp với quy hoạch, kế hoạch, các yêu cầu về kiến trúc, cảnh quan và bảo đảm chất lượng xây dựng công trình.
Mặt khác, nội dung cấp phép xây dựng theo quy định còn sơ sài và nặng về thủ tục. Những vấn đề cần được xem xét cụ thể khi cấp phép xây dựng như thiết kế đô thị, cảnh quan, quy hoạch xây dựng chi tiết ... còn phụ thuộc vào nhận thức chủ quan của người có trách nhiệm giải quyết cấp phép xây dựng.
Các quy định hiện hành về cấp phép xây dựng chưa được phân định rõ giữa các loại công trình xây dựng, giữa nhà ở đô thị với nhà ở nông thôn, do đó điều kiện để cấp phép xây dựng cũng chưa được quy định cụ thể để phù hợp với từng loại công trình, nhà ở riêng lẻ.
Ngoài ra, hồ sơ xin cấp giấy phép xây dựng theo quy định còn đơn giản, chưa cho phép có đủ các thông tin cần thiết làm cơ sở để xem xét, cấp phép xây dựng dẫn đến tình trạng kéo dài thời gian cấp phép xây dựng.
Góp ý với Dự thảo Luật Xây dựng sửa đổi, Uỷ ban Kinh tế Quốc hội yêu cầu Ban soạn thảo rà soát, bổ sung quy định một số điều, khoản cụ thể nhằm bảo đảm tính khả thi, tránh tùy tiện khi hướng dẫn, thực hiện pháp luật; nghiên cứu bổ sung các quy định làm rõ trình tự, thủ tục, trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị có liên quan như tài nguyên, môi trường, phòng cháy chữa cháy... trong hoạt động cấp giấy phép xây dựng theo cơ chế hành chính một cửa liên thông hiện đại; cần quy định nguyên tắc riêng về điều kiện, hồ sơ xin cấp giấy phép xây dựng theo giai đoạn, theo công trình, làm rõ quy định cấp giấy phép với từng loại công trình.
Tiếp thu ý kiến góp ý, Trưởng ban soạn thảo Luật Xây dựng 2003 sửa đổi, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trịnh Đình Dũng cho biết, Luật Xây dựng sửa đổi sẽ phân định rõ các loại công trình xây dựng, giữa nhà ở đô thị với nhà ở nông thôn, điều kiện để cấp phép xây dựng cũng sẽ được quy định cụ thể để phù hợp với từng loại công trình, nhà ở riêng lẻ.
Ngoài ra, hồ sơ xin cấp giấy phép xây dựng theo quy định phải có đủ các thông tin cần thiết làm cơ sở để xem xét, cấp phép xây dựng như: chứng nhận đảm bảo vệ sinh môi trường, phòng cháy chữa cháy, năng lực thi công của nhà thầu...

Cập nhật thêm tin tức về thị trường bất động sản tại đây

Thị trường bất động sản: Sở hữu chung cư trong 70 năm

==> Thị trường bất động sản: Sửa Luật Đất đai: Hài hòa lợi ích các bên khi thu hồi đất

Đó là nội dung mới nhất trong dự thảo Luật Nhà ở sửa đổi (lần bốn) vừa được Bộ Xây dựng đưa ra lấy ý kiến. Trong dự thảo Luật Nhà ở sửa đổi (lần bốn, tháng 9-2013), Bộ Xây dựng đưa ra hai phương án về thời hạn sở hữu nhà chung cư. Phương án 1: Không quy định thời hạn sở hữu; phương án 2: Quy định thời hạn sở hữu.
Hết thời hạn là tháo dỡ
Tại phương án 2, Bộ Xây dựng quy định: Trường hợp Nhà nước giao đất, cho thuê đất để xây dựng nhà chung cư để bán, cho thuê mua, thời hạn sở hữu nhà chung cư là 70 năm. Trường hợp được Nhà nước cho thuê đất, thời hạn sở hữu nhà chung cư bằng thời hạn sử dụng đất thuê. Còn những trường hợp nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất hoặc có quyền sử dụng đất thì nhà chung cư được sở hữu không thời hạn.
Thời hạn sở hữu nhà chung cư được ghi vào giấy chứng nhận. Khi hết thời hạn, các chủ sở hữu phải bàn giao lại nhà chung cư cho Nhà nước. Trong trường hợp Nhà nước phá dỡ chung cư để xây các công trình khác theo quy hoạch, các chủ sở hữu cũ được bố trí tái định cư theo một trong các hình thức: Được ưu tiên mua, thuê hoặc thuê mua nhà ở xã hội tại địa phương; được bố trí nhà hoặc đất ở tái định cư hoặc được nhận tiền để tự lo chỗ ở theo quy định về bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất.
Theo dự thảo Luật Nhà ở sửa đổi, việc mua nhà chung cư sở hữu trong một thời gian sẽ phù hợp với những người thu nhập thấp, thu nhập vừa phải. Ảnh: HTD
Trường hợp Nhà nước phá dỡ để cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư, các hộ gia đình có nhu cầu tái định cư tại chỗ sẽ được bố trí nhà ở mới có diện tích tối thiểu bằng hoặc lớn hơn nhà ở cũ (phải bù phần chênh lệch giá nếu có). Còn nếu hộ gia đình, cá nhân nhận nhà ở tái định cư tại địa điểm khác thì nhà mới sẽ được tăng diện tích so với nhà ở cũ.
Nhà chung cư sẽ rẻ hơn
Về phương án mới này, ông Phạm Sĩ Liêm, Phó Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam, tỏ rõ sự không đồng tình: “Tôi thấy quy định như vậy chẳng giải quyết được vấn đề gì mà lại gây nghi ngại không cần thiết cho nhà đầu tư và người mua nhà. Nếu quy định như vậy, người dân sẽ không muốn mua chung cư nữa mà đi mua đất”.
Tuy nhiên, ông Bùi Ngọc Tuân, Cục trưởng Cục Kinh tế và Phát triển quỹ đất, Tổng cục Quản lý đất đai (Bộ TN&MT), lại có ý kiến khác: “Quy định như vậy là hợp lý, bởi chung cư thường chỉ có tuổi thọ 70-80 năm. Sở hữu nhà 70 năm thực chất là thuê nhà có thời hạn. Nếu hiểu đúng thì đó là người dân mua quyền được ở trong 70 năm. Sau thời gian đó, nhà chung cư phải được đập bỏ để bảo đảm an toàn. Làm như vậy sẽ không phải giải phóng mặt bằng như hiện nay”.
Theo ông Tuân, nếu quy định này được thông qua, người dân sẽ có nhiều lựa chọn về chỗ ở như: mua đứt nhà đất (sở hữu vĩnh viễn), mua nhà đất có thời hạn... “Người có nhiều tiền sẽ chọn phương án sở hữu vĩnh viễn nhà đất, trong khi việc mua nhà chung cư sở hữu trong một thời gian sẽ phù hợp với những người thu nhập thấp, thu nhập vừa phải” - ông Tuân phân tích.
Cùng quan điểm, ông Nguyễn Văn Đực, Phó Giám đốc Công ty Địa ốc Đất Lành, cho rằng: “Nhà cũng như ô tô, xe máy, sử dụng được một thời gian thì phải bỏ đi. Tuy nhà có thời hạn sử dụng cao hơn nhưng không phải là vô tận, ngoại trừ những công trình đặc biệt mang tính lịch sử - văn hóa thì chúng ta mới phải giữ gìn”.
Theo ông Đực, quy định sở hữu nhà 70 năm là hợp lý, bởi một công trình 70 tuổi đã được xem là già nua. Sau thời gian này cũng nên đập bỏ để quy hoạch lại đô thị. “TP.HCM hiện có những chung cư xây từ những năm 1960 như Nguyễn Kim, Ngô Gia Tự... giờ đã xuống cấp trầm trọng, cần phải xây mới nhưng việc giải tỏa không dễ dàng” - ông Đực dẫn chứng.

Cập nhật thêm tin tức về thị trường bất động sản tại đây

Thứ Ba, 24 tháng 9, 2013

Thị trường bất động sản: Sửa Luật Đất đai: Hài hòa lợi ích các bên khi thu hồi đất

==> Thị trường bất động sản: "Anh Thăng rất bản lĩnh tiết kiệm được 15.300 tỷ đồng!"

Theo GS Đặng Hùng Võ, cơ chế thu hồi đất và đền bù cần chia sẻ lợi ích hài hòa giữa người bị thu hồi đất và nhà đầu tư có dự án.

Từ 25-26/9, hội nghị đại biểu Quốc hội chuyên trách sẽ bàn thảo về Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi). Đây được coi là bước đệm quan trọng trước khi có thể thông qua Dự án Luật này tại kỳ họp thứ sáu của Quốc hội dự kiến sẽ bắt đầu từ 21/10 tới đây. Theo quan điểm của GS Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi lần này không có nhiều đột phá, còn nhiều điểm cần phải bàn luận thêm.
Bình mới, rượu cũ?
Khẳng định Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi lần này không có nhiều đột phá, GS Đặng Hùng Võ dẫn chứng: Chính sách thu hồi đất, cơ chế bồi thường hỗ trợ tái định cư không khác gì Luật Đất đai năm 2003; Chính sách về tài chính đất đai không có gì thay đổi; Chính sách giao đất, cho thuê đất có thay đổi về hình thức, không thay đổi về nội dung…
GS Đặng Hùng Võ
Trong đó, phân tích cụ thể, GS Võ cho biết: Về cơ chế bồi thường hỗ trợ tái định cư, Dự thảo Luật lần này có đưa được một số điều của Nghị định 69 về thực hiện bồi thường hỗ trợ tái định cư vào Luật, đó là chi tiết hóa hơn trình tự, thủ tục, còn mọi thứ giữ nguyên như Luật 2003. “Kỳ vọng Luật sửa đổi lần này sẽ có cơ chế tốt hơn về việc bồi thường hỗ trợ tái định cư, chắc chắn chưa đạt được”- GS Võ nhận định.
Theo phân tích của GS Võ, Luật Đất đai năm 2003 đã có đổi mới khi đề cập đến việc hỗ trợ tái định cư cần được sự đồng thuận của những người bị thu hồi đất. Tuy nhiên, đổi mới đó còn dang dở. Vậy nên kỳ vọng ở lần sửa đổi này sẽ có quyết định đột phá hơn. Đó là phải tạo ra được cách thức chia sẻ lợi ích giữa từ người nông dân có đất bị thu hồi và nhà đầu tư có dự án.
“Chẳng có lý gì khi thu hồi đất mà lợi ích chỉ nhà đầu tư được hưởng, còn người dân rơi vào cơ chế bán đất một cách bị bắt buộc, thậm chí bán với giá rẻ. Sau đó, người dân cầm đồng tiền hỗ trợ sẽ giải quyết được việc gì, khi mà họ mất đất là mất sinh kế. Trong khi đó đúng ra, tái định cư thì chỗ ở mới là phải tốt hơn hoặc bằng nơi ở cũ, rồi phải có hỗ trợ đảm bảo thỏa đáng chuyện đào tạo nghề, chuyển đổi nghề nghiệp…”.
Vì “một nguyên lý mang tính phổ quát, nhân bản, là không thể thu hồi đất cho một dự án vì lợi ích của nhà đầu tư. Còn nếu vì lợi ích quốc gia, vì lợi ích công cộng, vì quốc phòng an ninh, chắc chắn người dân bị thu hồi đất không có ý kiến gì. Người dân chỉ bức xúc khi nhà đầu tư được lợi rất nhiều từ dự án mà người dân được bồi thường rất ít. Khi đó, người dân có cảm giác đấy là sự bất công nên bất bình, không đồng ý”.
Còn về chính sách giao đất, cho thuê đất, GS Võ cho rằng, dự thảo Luật Đất đai sửa đổi mới có ưu điểm là sắp xếp lại về mặt thể chế. Chẳng hạn, đối với việc Nhà nước giao đất hay cho doanh nghiệp thuê đất, về mặt hình thức đã tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong nước cũng như doanh nghiệp nước ngoài được nhận 2 chế độ về thuê đất như nhau. Đó là thuê đất trả tiền một lần hoặc thuê đất trả tiền hàng năm. Vì trước đây, doanh nghiệp trong nước được giao đất có quyền và nghĩa vụ giống doanh nghiệp nước ngoài thuê đất trả tiền một lần. Điều đó dẫn đến một số nhầm lẫn trong xây dựng Nghị định về tiền thuê đất.
Cùng với đó, “có điểm đổi mới khá đáng kể về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Đó là bắt đầu từ cấp tỉnh, cấp huyện, có quy hoạch phân vùng sử dụng đất”- GS Võ nhấn mạnh. Rồi theo Dự thảo Luật Đất đai sửa đổi lần này, thời hạn sử dụng đất được đặt ra sẽ là 50 năm, áp dụng đồng loạt cho cả đất trồng cây lâu năm và đất trồng cây hàng năm. Đây là điểm mới so với Luật Đất đai 2003, đáp ứng được yêu cầu nông dân cần một chế độ sử dụng đất ổn định để còn đầu tư, tính toán lâu dài, có như vậy mới tăng năng suất, sản lượng, chất lượng nông sản.
Chưa có chế tài mạnh để thực thi Luật
Dư luận cho rằng, Luật Đất đai sửa đổi lần này, xét cho cùng là nhằm góp phần đắc lực vào việc hỗ trợ cho quản lý đất đai được tốt hơn, làm giảm những xung đột trong xã hội xuất phát từ những bất cập của Luật Đất đai. Vì thế, nếu chưa đủ độ chín, không nên thông qua vội. Đồng quan điểm này, GS Võ nhấn mạnh rằng, “đừng làm gì chỉ mang tính hình thức. Phải xem có thay đổi chính sách gì không, còn nếu chỉ diễn chính sách đó thành luật thì quá đơn giản. Nếu thế, chỉ cần thuê một vài chuyên gia để diễn luật, có thể chỉ cần một tuần là xong. Điều quan trọng phải là chính sách sẽ thay đổi như thế nào?”.
Theo phân tích của GS Võ, nếu làm ra được Luật Đất đai sửa đổi tốt như kỳ vọng, nhưng nếu thực thi pháp luật chưa tốt thì cũng không hiệu quả. Bởi vì, Luật Đất đai 2003 có nhược điểm là không có chế tài để thực thi. Chẳng hạn, Luật này yêu cầu phải công bố công khai quy hoạch kế hoạch sử dụng đất, nhưng không quy định là ai không công khai thì sẽ xử lý ra sao.
Hoặc Luật quy định người dân không được tự ý thay đổi mục đích sử dụng đất trong 5 trường hợp (ví dụ, chuyển đất nông nghiệp sang phi nông nghiệp; chuyển đất lúa sang làm việc khác; chuyển đất rừng sang làm việc khác; chuyển đất phi nông nghiệp không thu tiền thành đất phi nông nghiệp có thu tiền; chuyển đất không phải đất ở thành đất ở). Nhưng Luật Đất đai 2003 cũng không có chế tài về việc nếu vi phạm thì sẽ xử lý như thế nào.
Chính vì vậy, kể cả cán bộ lẫn người dân đều vi phạm pháp luật ở rất nhiều nơi. Khi xử lý lại mỗi nơi mỗi cách. Như vậy, sẽ không có chuẩn, do đó người dân vốn đã mắc bệnh “nhờn luật”, khi không có cơ chế xử lý thì càng “nhờn”.
“Tôi hy vọng Luật Đất đai sửa đổi năm 2013 tập trung vào giải quyết vấn đề này. Đó là xây dựng chế tài mạnh, để buộc người dân và cán bộ đều phải thực thi đúng pháp luật. Nhưng ngay trong dự thảo Luật Đất đai sửa đổi này cũng chưa có”.

Cập nhật thêm tin tức về thị trường bất động sản tại đây